Wiosna w oczku wodnym lub w stawie. Wiosenny start oczka wodnego i stawu z rybami. Przygotowanie oczka wodnego do wiosny. Jak przygotować oczko wodne do sezonu wiosennego? Co zrobić z oczkiem wodnym podczas wiosny? Zabiegi pielęgnacyjne w oczku wodnym po zimie. Rozruch oczka wodnego po sezonie zimowym. Wiosenne czyszczenie stawu i pielęgnacja oczka wodnego na wiosnę. Co robić ze stawem na wiosnę? Wiosenny kalendarz prac w oczku wodnym.

O odpowiedniej pielęgnacji oczka wodnego lub stawu ogrodowego musimy pamiętać przez cały rok. Jesień i zima to dla zbiornika czas wyjątkowo trudny z uwagi na zwiększone ilości substancji odżywczych pochodzących z opadłych liści i wody powierzchniowej. Jednocześnie w tym okresie do zbiornika zaczyna spływać duża ilość miękkiej wody, która powodując rozcieńczanie wody stawowej przyczynia się do zmniejszenia jej twardości węglanowej. W oczku wodnym lub w stawie wiosną w wodzie o tak niestabilnych parametrach może dojść do masowego kwitnienia glonów, co przyczynia się do drastycznego podwyższenia wartości pH. Z kolei zbyt wysoka wartość pH ma szkodliwy wpływ na zdrowie ryb oraz zaburza właściwe działanie ekosystemu. Mechanizmy samooczyszczania i procesy ekologiczne funkcjonują prawidłowo tylko w wystarczająco twardej i zbuforowanej wodzie stawowej (pH 7,5-8,5, twardość węglanowa ponad 5°). Wahania wartości pH stają się przyczyną gwałtownej redukcji różnorodności gatunkowej, a niektóre glony mogą zacząć rozwijać się masowo. Jednocześnie wahania pH skutkują zahamowaniem wzrostu, a następnie redukcją największego wroga glonów - zooplanktonu.

By uniknąć takich komplikacji powinniśmy właściwie przygotować nasz staw lub oczko wodne do sezonu wiosennego i do miesięcy letnich. Poniżej przedstawiamy kilka kroków jak w prosty sposób zapewnić naszemu oczku wodnemu pewny start na wiosnę i dobrą kondycję w lecie.

Krok 1 – badanie pH, twardości węglanowej (KH) oraz zawartość azotynów w wodzie stawowej

Zachwiana równowaga biologiczna stawu może sprzyjać rozwojowi glonów. W przypadku wystarczającej twardości węglanowej (KH > 5) i wartości pH 8,3 parametry wody są stabilne, a występujące składniki (np. azotyny, azotany, amony) nie są szkodliwe. Jednak działanie środków przeciwglonowych jest ograniczone gdy woda ma odczyn zasadowy ( pH powyżej 8,5). Pierwszym krokiem do zoptymalizowania parametrów wody jest kontrola wartości pH oraz KH (twardości węglanowej). Dla uzyskania precyzyjnych wyników wskazane jest przeprowadzenie badania dwukrotnie: pierwsze rano około godziny 7.00, a drugie wieczorem około 19.00. Badanie można przeprowadzić na dwa sposoby: używając szybkich testów dostępnych w walizce AquaCheck firmy Soll lub dostarczając próbkę wody ze stawu do zbadania do siedziby naszej firmy na ul. Kordeckiego 63 w Warszawie.

Wynik badania:

1. Jeśli wartość pH mieści się w zakresie między 7,4 a 8,4 stopnia, a poziom KH osiąga wartość powyżej 5 stopni, oznacza to, że parametry wody są właściwe – można przejść do kroku nr 3.

2. Jeżeli zaś wskaźnik pH jest zbyt wysoki/niski (czyli nie mieści się w granicach 7,4 – 8,4), bądź odnotujemy duże wahania pH między badaniem porannym, a wieczornym (rano wartość pH jest niższa!), a także w przypadku, gdy twardość węglanowa (KH) jest zbyt niska tj. poniżej 5 stopni dH należy zastosować środki stabilizujące TeichFit lub TeichStarter

Zawartość azotynów również możemy zbadać na dwa sposoby. Test możemy przeprowadzić samodzielnie korzystając z walizki do pomiarów firmy Soll, lub zanosząc/wysyłając kurierem próbkę wody do Autoryzowanego Partnera OASE na ul. Kordeckiego 63 w Warszawie. Badanie powinno być przeprowadzane zawsze o tej samej porze i najlepiej wieczorem. W przypadku opadów deszczu należy poczekać z wykonaniem testu minimum 2 dni.

Wynik badania:

1. Jeśli zawartość azotynów przekracza 0,3 mg/l należy wymienić 30% wody wykorzystując do tego celu wodę wodociągową, którą uprzednio należy uzdatnić środkiem TeichStarter.

2. Jeśli zawartość azotynów przekracza 0,7mg/l należy wymienić ponad 60% wody wykorzystując do tego celu wodę wodociągową, którą uprzednio należy uzdatnić środkiem TeichStarter.

3. Przy stężeniu powyżej 1,0mg/l zaleca się całkowitą wymianę wody i uzdatnienie jej środkiem TeichStarter.

Krok 2 – stabilizacja kluczowych parametrów wody (opcjonalnie uzdatnianie wody w stawie lub oczku wodnym)

Opcja I - Wartość pH zaniżona lub zawyżona, twardość wody KH za niska, stężenie azotynów poniżej 0,1mg/l – wymiana wody nie jest konieczna

W celu obniżenia pH i jego stabilizacji należy zastosować środek TeichFit, który dzięki opatentowanej substancji aktywnej CarbonAdd optymalizuje i stabilizuje najważniejsze parametry wody: pH, twardość węglanową i zawartość wapnia. Już po 3 dniach od zastosowania wyraźnie zostaje zwiększona różnorodność gatunkowa zooplanktonu i mikroorganizmów, dzięki czemu zminimalizowane zostają substancje szkodliwe. Ponadto TeichFit natychmiast neutralizuje metale ciężkie skumulowane w wodzie.

Opcja II - Wartość pH zaniżona lub zawyżona, twardość wody KH za niska, stężenie azotynów powyżej 0,3mg/l – konieczna częściowa wymiana wody.

W przypadku częściowej wymiany wody lepiej jest wykorzystać wodę wodociągową niż studzienną. Niezależnie jednak czy użyjemy wody wodociągowej, studziennej czy deszczówki, świeżą wodę należy uzdatnić do stanu zgodnej z biotopem wody stawowej. Wartość pH winna zostać wyregulowana odpowiednio do warunków fizycznych w stawie, a twardość węglanowa zwiększona, co pomoże ustabilizować pH i zapobiegnie jego wahaniom w przyszłości. Niewłaściwe parametry wody stanowią przyczynę podwyższenia toksyczności obecnych tam amonów lub azotynów. Grozi to redukcją różnorodności biologicznej w stawie, co w konsekwencji prowadzi do zachwiania łańcucha pokarmowego. Skutkować to może chorobami ryb (np.pleśniawka), masowym wzrostem glonów, zwiększeniem osadów i w końcu degradacją środowiska wodnego.

Jak walczyć z takimi problemami? Najlepiej do tego celu nadaje się środek TeichStarter. Dzięki preparatowi TeichStarter przeciętna woda wodociągowa, deszczówka czy woda studzienna zostaje uzdatniona do stanu wody stawowej zgodnej z biotopem, co oznacza, że występujące w wodzie substancje szkodliwe jak chlor i metale ciężkie zostają zneutralizowane – ulegają wiązaniu, wartość pH zostaje wyregulowana odpowiednio do warunków panujących w stawie, a twardość węglanowa KH ulega zwiększeniu tworząc idealne warunki do życia dla wszystkich mieszkańców stawu i oczka.

Krok 3 – absorpcja fosforanów, amoniaku i metali ciężkich

Aby zapobiec powstawaniu w zbiorniku glonów należy stosować środki absorbujące związki sprzyjające ich powstawaniu, czyli fosforany, amoniak oraz metale ciężkie. Woda wodociągowa zawiera do 6,5 mg/L fosforanów, które mają na celu zabezpieczanie przewodów rurowych i instalacji urządzeń przed korozją oraz osadzaniem się kamienia. W wodzie studziennej stężenie fosforanów może być nawet 4-krotnie wyższe! Biologicznie wolna od zarazków woda daje zielenicom i glonom nitkowatym ogromną przewagę podczas pobierania dostępnych składników odżywczych (pokarm, pyłki, szlam itd.).
 
 

Fosforanów nie da się wystarczająco dobrze przefiltrować ani też zredukować drogą mechaniczną. Ich maksymalna eliminacja możliwa jest jedynie dzięki chemicznym procesom wytrącania, przyłączania bądź wiązania. Do tego celu możemy wykorzystać oczyszczony zeolit np. ZeoSpeed lub Zeolit GS, a także środek wiążący fosforany PhosLock AlgenStopp.

ZeoSpeed

ZeoSpeed to środek, który wiąże rozpuszczone w wodzie fosforany w sposób całkowicie nieszkodliwy biologicznie, który w bardzo silnym stopniu rozkłada azot poprzez wykorzystanie aktywnego tlenu. Skutek – maksymalne zahamowanie powstawania glonów. ZeoSpeed jest czysto naturalnym produktem mineralnym bez metali ciężkich czy aluminium; działanie utrzymuje się ok. 6-8 tygodni (w zależności od stanu wody w stawie). Po tym czasie należy go wymienić albo zregenerować środkiem ZeoPower

PhosLock-AlgenStopp
Jest jak dotąd najsilniejszym na świecie środkiem wiążącym fosforany do postaci nierozpuszczalnego minerału. W sposób nieprzerwany zmniejsza zawartość fosforanów, będących głównym składnikiem odżywczym glonów do wartości poniżej 0,035 mg/l, przez co wyraźnie redukuje ich wzrost.  By uzyskać optymalne efekty, zaleca się stosowanie PhosLock-AlgenStopp w odstępie 6 tygodni oraz po każdym zwalczaniu glonów.

Krok 4 – odtworzenie flory bakteryjnej w oczku wodnym lub w stawie

Zarówno w zbiorniku z zainstalowanym systemem filtracyjnym tj. filtr do oczka wodnego, lampa UVC i pompa filtracyjna, jak i bez systemów filtrujących, życie biologiczne stawu może zostać skutecznie ożywione dzięki starterom bakteryjnym. Preparaty stworzone specjalnie do tych celów, dzięki bogatej zawartości mikroorganizmów, pomagają w stworzeniu flory bakteryjnej niezbędnej w procesie oczyszczania biologicznego. W warunkach naturalnych, bez zastosowania startera, czas potrzebny do powstania kultur bakterii biorących udział w procesie samooczyszczania zbiornika to 6-8 tygodni. Zastosowanie starterów bakteryjnych skraca ten proces do 1 tygodnia. Do wszystkich zbiorników zawsze stosujemy Eco Tabs.

Staw lub oczko wodne bez systemu filtracji:

W przypadku zbiorników nie wyposażonych w żaden system filtracyjny należy zastosować organiczny środek Dr.Roth´sTeichklar, który dzięki zawartym mikroorganizmom naturalnie i mikrobiologicznie oczyszcza oraz pielęgnuje staw. Powoduje zwiększenie biologicznych zdolności rozkładu organicznych substancji zanieczyszczających w wodzie i mule. Wspomagając równowagę biologiczną zbiornika wodnego ogranicza kwitnienie glonów, znacznie spowalnia procesy gnicia, a co za tym idzie zapobiega powstawaniu szkodliwych gazów. Środek należy stosować regularnie co 4 tygodnie.
 

Staw lub oczko wodne z systemem filtracyjnym:

Jeżeli w stawie jest zainstalowany system filtracyjny, florę bakteryjną łatwo odtworzymy za pomocą środka BioBooster,  który tworzy zbilansowaną mikrobiologię stawu poprawiają jego zdolność samooczyszczania. Dzięki działaniu wysoce aktywnych czystych kultur bakterii w krótkim czasie usuwa z wody trujące dla ryb związki azotu i skraca czas aktywacji działania filtrów stawowych. Zalecane jest jednoczesne stosowanie startera bakteryjnego FilterStarterBakterien, który dzięki doskonale dobranym mikroorganizmom o dużej koncentracji natychmiast aktywuje biologiczne procesy oczyszczania w filtrze. Szczególnie polecany przy pierwszym uruchomieniu filtrów, a także na początku każdego sezonu.

UWAGA: Bakterie do oczka wodnego lub do stawu ogrodowego można zaszczepiać kiedy średnia dobowa temperatura wody przekracza 8°C. Przed aplikacją środka należy wyłączyć lampę UVC. Ponownie można ją włączyć po minimum 48 godzinach.

Krok 5 – redukcja szlamu na dnie oczka wodnego lub stawu ogrodowego

Zarówno wiosna jak i jesień to dobry czas na oczyszczanie zbiornika z osadów dennych powstałych z procesów gnilnych liści, resztek pożywienia i odchodów ryb. W celu usprawnienia prawidłowego funkcjonowania stawu należy jak najszybciej pozbyć się zalegającego mułu. Mechaniczne usuwanie mułu jest na dłuższą metę nie tylko nieskuteczne, ale i naruszając kolejne warstwy osadów, poprzez zawirowania, możemy uwolnić szkodliwy amoniak. Dlatego warto zainwestować w środek który w szybki i efektywny sposób rozłoży muł. Takim preparatem jest TeichschlammEntferner marki Söll, który w krótkim czasie wyraźnie i długofalowo redukuje muł organiczny zalegający na dnie zbiornika lub preaparaty Eco Tabs . Więcej informacji na ten temat w artykułe: Biologiczne usuwanie mułu z oczek wodnych i stawów

Krok 6 – zabezpieczenie się przed powstawaniem glonów lub ich redukcja w oczku wodnym

Najczęstszym problemem, jaki niesie ze sobą założenie oczka wodnego, jest masowy wzrost glonów. Walka z nimi jest bardzo trudna i niejednokrotnie wymagająca czasu. Do chwili obecnej człowiek poznał ponad 100.000 gatunków glonów! Jednak glonami najczęściej występującymi w naszych stawach, i tym samym najbardziej uporczywymi, są: glony zawiesinowe, sinice, wiciowce oraz glony nitkowate. Glony nie tylko psują całą estetykę stawu, ale także produkując w wodzie substancje trujące o działaniu toksycznym dla ryb, drastycznie obniżają kondycję zbiornika wodnego! Ponadto, co potwierdziły badania naukowe, trucizny metaboliczne sinic mogą doprowadzić do alergii, astmy, egzemy, czy nawet ciężkich uszkodzeń nerwów u człowieka.

Zwalczanie glonów może być bardzo uciążliwe, dlatego dużo łatwiej jest je zlikwidować we wczesnej fazie ich rozwoju, a następnie zabezpieczyć zbiornik przed ich ponownym rozwojem. W tym celu zalecane jest stosowanie środków przeciwglonowych oraz absorbenty fosforanów. Niestety większość produktów dostępnych na rynku działa tylko na wybrane gatunki glonów, nierzadko będąc niebezpieczne dla roślin i ryb. Przeważająca grupa takich preparatów charakteryzuje się wyłącznie działaniem redukcyjnym jedynie doraźnie, nie zabezpieczając zbiornika wodnego przed powstawaniem nowych glonów w przyszłości. Ponadto w wodzie o odczynie zasadowym, gdzie pH przekracza 8,5 stopnia, działanie większości środków zostaje całkowicie zahamowane.

Środki przeciwglonowe firmy Söll, jako jedyne na rynku działają dwufazowo. Poza kluczową rolą, jaką jest zwalczanie wszystkich gatunków glonów w stawie, zabezpiecza zbiornik przed ponownym ich wzrostem.

Wybór środka przeciwglonowego zależy od ilości glonów w zbiorniku:

 
•  jeśli glonów jest niewiele ponad normę, zalecamy zastosowanie preparatu AlgoSol
•  jeśli zbiornik jest mocno zanieczyszczony glonami należy zastosować AlgoSol forte

AlgoSol jest produktem zwalczającym wszystkie rodzaje glonów (zielenice, glony nitkowate, wiciowce), przy regularnym stosowaniu skutecznie zabezpieczającym zbiornik przed ich ponownym wzrostem. Zawarte w AlgoSol substancje aktywne (SpectroSorp) wyłapują i uniemożliwiają dotarcie do głębszych partii zbiornika określonych fal świetlnych potrzebnych glonom do przeprowadzania fotosyntezy, co w konsekwencji wyhamowuje wszelkie procesy biologicznych regulacji koniecznych do przemiany materii. Skutkiem jest zagłodzenie glonów, a więc ich całkowita eliminacja. Produkt należy stosować co najmniej 24 godziny przed lub po użyciu TeichFit.

 
AlgoSol forte działa na podobnej zasadzie, jednak zawiera znacznie większą ilość środka aktywnego. Z tego względu należy go stosować wyłącznie w przypadku silnego skażenia glonami. W celach prewencyjnych zalecamy użycie AlgoSol.

 
Oczko wodne stanowi wyjątkową dekorację ogrodu, która przekształca go w nasz mały, prywatny raj. Pamiętajmy jednak, że z oczkiem jest jak z własnym domem, który należycie zadbany będzie nam się odwdzięczać pięknem, ciepłem i kojącą estetyką. Wystarczy poświęcić stawowi trochę uwagi i czasu by zwróciło się to w postaci cieszącego oczy i duszę widoku, gwarantującego zasłużony wypoczynek w naszej własnej oazie.

Więcej informacji na temat rodzajów glonów i sposobów walki z glonami można przeczytać w artykule: Glony w oczku wodnym, jak walczyć z glonami?